Evden çalışmak bazen bilinçli bazen ise mecbur kalınan bir seçimdir. İşsizliğin arttığı son yıllarda araştırmalar evden çalışma oranının yükseldiğini gösteriyor. İşsizlikle beraber, çalışan kesimin gelir yetmezliği ailedeki diğer bireyleri de aile bütçesine destek vermesi için çalışmaya itiyor. Böylece işsiz olmayıp çalışmayan kesim de evden çalışmaya başlayarak bu oranı yükseltiyor. Son dönemde şartlar bireyleri evden çalışmaya zorlasa da, hala bazılarının şartlarını “asi ruhları” yönetiyor. Bu durumda evden çalışmak bilinçli bir seçim haline geliyor.

Bu bilinçli seçimin başlıca sebeplerini şöyle sıralayalım: tıkır tıkır işleyen bir beyin, kaynaklarını maksimumda kullanma yeteneği, özgürce üretebilme arzusu, disiplin, azim…

Eğer bunlara sahipken klasik bir şirkette maaşlı olarak çalışıyorsanız bir zaman sonra daraldığınızı, tıkandığınızı hissetmeye başlarsınız. Hedefleriniz için ya da o iş yerinde mutsuz olduğunuz için iş değiştirmek istersiniz. Ama asıl amacınız oradan kurtulup, ufkunuzu genişletmektir. Ofislerin dört duvarına mesai saatlerine hapsedemediğiniz ruhunuz, ev ortamında ya da herhangi bir mekanda bilgisayar başında geçen çalışma saatlerini tercih eder. Çünkü karşılığında ruhunuza hem zamanı hem de üretkenliğini dilediği gibi kullanma özgürlüğünü verirsiniz. Zamanı ve mekanı dilediğiniz şekilde seçerek çalışmak özgür ama disiplinli ruhlar için biçilmiş kaftantır.

Hüseyin Zahmacıoğlu evden çalışmayı bilinçli bir şekilde seçen bir yazılımcı. 6,5 yılda mezun olduğu Ankara Üniversitesi’nden Elektronik Mühendisliği diplomasını almasına rağmen halen çocukluk tutkusu olan yazılımcılık mesleğini sürdürüyor. Eşi ve çocuğuyla birlikte yaşadığı Antalya’daki evinde yurtdışındaki şirketlerin ona outsource ettiği yazılımları geliştirerek hayatını kazanıyor.

Eğer siz de evden çalışan bir yazılımcı ya da tasarımcıysanız Hüseyin Bey’in hikayesinde kendinizi göreceksiniz. Son derece samimi cevapları, evden çalışanlar için kendi deneyimlerinden yola çıkarak verdiği tavsiyeler çok değerli. Her sorumuzun cevabında evden çalışan başarılı bir yazılımcı olmak hakkında çok önemli yönlendirmeler bulacaksınız.

Hazırsanız başlayalım!

İlk olarak şunu sorarak başlamak istiyorum , elektronik mühendisliği okuyup yazılımcı olmak bir kader midir ? Bizim ekipte de sizden bir tane var, çok sık rastladığımız bir durum bu, o yüzden merakla soruyorum Siz Yazılımcı olmaya nasıl karar verdiniz?

Aslında bu çok uzun bir hikaye diyebilirim. 9 yaşındayken ailemin bana sözü olan Commodore64’ümü hiç unutmam. 110 Bin liraya almıştık. İşte o zamanlarda içime bir ateş düşmüştü. Tamam, elimde Datasetle, Bilser Bilgisayar’ın kapısını aşındırıyordum ama bu oyunlar gökten zembille inmemişti ki? İşte o zaman Muhammed Abi’ye sormuştum “bunları nasıl yapıyorlar diye?” O da sağolsun çocuğum diye beni başından savmayıp, “Bak Hüseyin bazı şeyler yazıyorsun bilgisayara, onların sonucunda bu tür oyunlar vs. çıkıyor. Biz bunlara program diyoruz” demişti ve ilgilendiğimi görünce “İstersen sana bir kitap alalım okumaya başla” demişti. İşte o zaman Teleteknik’ten Programcının elkitabı adlı kitabı almıştım tam 10bin liraya. Yani aldığım bilgisayarın 11 de 1 ine gel zaman git zaman büyüdük, üniversite sınavı yaklaşmıştı. Dershanedeki fizik hocamın yanına gittim ve durumumu anlattım. “Hocam ben programcı olmak istiyorum ne yazayım ? Bilgisayar mühendisliği ise hangi üniversiteyi?” sordum. Onun cevabı çok netti “Hüseyin, Sadece elektronik mühendisliğini yaz, ama dikkat et elektrik elektronik değil, sadece elektronik mühendisliği”, açıklamasında da aynen şöyle demişti “Bak bilgisayar mühendisleri sadece bilgisayara eğilir, ama sen elektronik mühendisi olursan o bilgisayarın en küçük elemanı hakkında bile fikir sahibi olursun”. Aklıma yatmıştı ve ablamın da Ankara’da okuduğunu düşünerek Ankara Üniversitesi Elektronik mühendisliğini tercihlerimin başlarına ekledim. Ve o bölümü kazandım. Kısaca pek kader değildi benim için, zaten aklımda her zaman (üniversitedeki hocalarımda gayet iyi bilirler) programcı olmak vardı.

Kurumsal bir şirkette çalışırken ayrılarak homeofis çalışmaya karar verdiniz. Her şey güzel giderken evden çalışmaya karar vermenizdeki sebep neydi?

Antalya’da doğdum, askerlik ve üniversite hayatı dışında hep memleketimde kaldım. Askerden dönüşte ailem hemen “madem evleneceksin, biz kız evine oğlan evden çalışıyor diyemeyiz” diyerek beni iş bulmaya itti. Ne yapalım eş dost vasıtasıyla Antalya’da şubesi bulunan Hollanda merkezli bir yazılım şirketinde işe başladım. İlk başlarda her şey çok güzeldi, uluslar arası bir şirket, az çalışana sahip sıcak bir ortam… Ya daha sonra içimdeki asi ruh bana “hadi hadi” diyordu. Ama bir de bunu aileme daha da önemlisi eşime anlatmam lazımdı.. Benim biricik eşim hep benim mutlu olmamı istediğinden sonuna kadar destek verdi ama ailem hala tutcuydu bu konuda. Özellikle babam Neyse hani asi ruhumdan bahsetmiştim ya size bana “hadi hadi” diyen ruh onun bu hadi demesinden öte, çalıştığım şirketteki ortam bozulmuştu zaten, yabancı bir patronla çalışmanın verdiği rahatlıkla bazı şeyleri kolayca anlatabiliyordum. Ama son konuşmamdan sonra eski patronum beni ya anlamadı ya da anlamamazlıktan geldi ve nelerden şikayet ettiysem gitmeden önce tam tersini yaptı. Bu da benim için bardağı taşıran son damlaydı diyebilirim.Hoş daha sonra taleplerimi yerine getirmişti ama işte o gün son noktaydı ve istifa ettim, bazılarına göre mükemmel bir şirketten. Bazılarına göre diyorum çünkü (ukalalık yapacağım :S ) ben bu işi biliyorum ve eğer başarısız bile olsam aynı statüyle bir başka şirkette kolayca iş bulabileceğimin farkındayım.

Neyse konuya dönelim, evden çalışmanın iyi fikir olduğunu biliyorum ama uygulama eksikliğim vardı. Daha doğrusu öğrencilik yıllarımda kolayca çalışıyordum ama ya evliyken ve 1 yaşında yaramaz mı yaramaz bir çocukla evden nasıl çalışabilirdim ? Bu soruyu kendime sorarken eşim imdadıma yetişti. “Şu küçük balkonu görüyor musun ? orayı plastik doğrama ile kapatıp sana küçük bir ofis yapalım” dedi… Düşününce çok mantıklıydı hemen kolları sıvadım, ustalar vs derken 1 haftada artık benim kendime ait bir ofisim vardı. Sıra gelmişti burayı döşemeye. Eşimle birlikte ofis mobilyalarını seçtik ve kurduk. İşte sonunda benim güzel küçük ofisim

Artık herşey tamamdı ve işlere dört elle sarılmalıydım, hemen eskiden iş yaptığım yabancı müşterilerime yeni durumumu anlattım ve onlara “ben artık buradayım” dedim. İşler yavaş yavaş gelmeye ve zamanla daha çok gelmeye başladı.

Bir yazılımcı olarak nasıl bir çalışma düzeni kurdunuz kendinize? Evden çalışan bir baba olarak gününüz nasıl geçiyor?

Bu soruya dün gece yine freelance çalışan bir arkadaşımın facebook’a yazdığı bir sözle başlamak istiyorum “calisan kazanir, calismayan uzanir, freelance calisan hem kazanir hem uzanir ”

Genelde müşterilerimin hemen hemen hepsi Avrupa ve Amerika’da bulunduğundan dolayı, sabah bir önceki akşamın yorgunluğundan dolayı 10-11 gibi kalkar, kahvaltımı ettikten sonra mailleri kontrol ederim. Eğer acil bir mesaj varsa o andan itibaren çalışmaya başlarım. Eğer acil bir şey yoksa eşim ve oğlumu alıp yakın çevrede ya arabayla y ada yürüyerek gezintiye çıkarız. Malum Antalya’da olduğumdan dolayı bir bakmışım Kemer marinasında çay içiyorum, bir bakmışım Alanya’dayım. Sonra elbette eve dönüş ve çalışma başlar benim için.

Çevrenizdekilerin, ailenizin evden çalışmanıza bakışı nedir? Durumdan memnunlar mı yoksa sizden rahatsızlar mı?

Ailem daha öncede belirttiğim gibi önceleri karşıydı ama artık bakıyorlar ki hem ben disiplinli çalışıyorum, hem de mutluyum. Onlarda yavaş yavaş alışmaya başladılar.

Bir baba olarak evden çalışmak çocuğunuzla aranızdaki iletişimi nasıl etkiliyor? Evde çocuk varken çalışmak daha zor olmuyor mu?

Güzel soru.. Aslında bunu eşime sormak lazım. Çünkü eğer ben çalışmaya oturmuşsam pek fazla başka şeylerle ilgilenmem. Yani odaklanırım yaptığım işe. Ama elbette şunu unutmamak lazım bizim yaramaz beni ofiste gördüğünde ilk önce gülücükler ve cama vurmaların ardından kapıyı açıp kolumdan çekiştirdiği doğrudur. Hatta hiç unutmam bir kere onunla ilgilenmiyorum diye bilinçli veya bilinçsiz bilgisayarın power düğmesine basıp beni çıldırtmıştı.

Müşterilerinizi nereden buluyorsunuz? Örneğin elance.com gibi, işverenlerin proje sunduğu ve yazılımcıların teklif verdiği siteler hakkında ne düşünüyorsunuz?

Önceleri freelance çalışmaya sizinde belirdiğiniz gibi elance.com gibi iş sitelerinden işler alarak başladım. Ama 3 sene sonunda yaptığım işin kalitesinden ve verdiğim sözleri tutmamdan dolayı o sitelerde tanıştığım bazı müşterilerimle artık direkt olarak çalışıyorum. Elbette arada sırada o sitelerden yeni işler aldığım oluyor fakat bu yeni işler toplam işlerin %10 u civarında. Geriye kalan %90 potansiyel eski müşterilerimin bana verdiği devamlı işler. Bu sitelerin zorlukları aslında ilk başlarda karşınıza çıkar. Bunun nedeni ise o sitelerde hiç “review” almamış olmanızdandır. O yüzden ilk başlarda o sitelere verdiğiniz komisyonları da düşünerek hiç para almadan sırf review uğruna bazı bedava işler yapıyorsunuz. Diğer bir zorluk ise ödeme. Her ne kadar bu siteler size “Escrow” (ben Türkçeye 7Emin diye çevirdim) hizmeti verseler de sorunlar çıkabiliyor. Pozitif yönlerine gelince, eğer kaliteli işler yapabiliyorsanız inanın aldığınız ücretler Türkiye şartlarının hemen hemen 2-3 katı oluyor.

Peki, müşterilerinizle koordinasyonu nasıl sağlıyorsunuz? Kullandığınız proje yönetim yazılımı, ya da online bir servis var mı?

Müşterilerimle kordinasyonu;
1- Duvarımda asılan beyaz tahta ile
2- Kendi ürünüm olan ve belirli müşterilerime verdiğim Task management yazılımı ile
3- Zoho.com un sunduğu online servislerin bazıları

sağlıyorum, arada sırada bazı programlar/servisler denediğim elbette oluyor ama en çok yukarıda saydığım 3 unsuru kullanıyorum

Bir yazılımcı olarak evden çalıştığınızı müşterilerinize söylüyor musunuz? Nasıl tepkiler alıyorsunuz?

Müşterilerimin %99′u Yurtdışında olduğundan onlara pek anormal gelmiyor ama herhangi bir Türk müşterime bunu söylediğimde önce kendisinin yalnış anladığını düşünerek bana tekrar soruyor bende tebessümle tekrar ediyorum evimden çalıştığımı. Bazıları detayları öğrenmek istemiyor değil elbette  Ne de olsa ülkemiz için evden çalışmak hala normal bir şey değil….

Uzun zamandır süre gelen  “evden çalışma deneyiminiz” var. Bu da homeofis çalışma konusuda başarılı olduğunuzu gösteriyor. Evden çalışarak başarılı olmak konusunda bize tavsiyeleriniz neler olur?
Son olarak yaptığım hatalardan ve bazı püf noktalarından bahsetmek istiyorum, belki bu işe girmek isteyipde korkan arkadaşlar bazı ajantaj ve dezavantajları görürler.

• Ne iş yapacağınızı bilin ve sadece o işi yapın. Örnek vermek gerekirse; web tabanlı programlar mı geliştiriyorsunuz, bırakın grafik işlerini gerçek bir grafiker yapsın. Böylece ortaya çıkan iş hem daha kaliteli olur hem de müşteriniz sizden memnun kalarak yeni işler gönderir. Her zaman kullanırım bu sözü “İş bilenin kılıç kuşananın”
• Kendinize kesinlikle izole bir ortam ayarlayın, benim yaptığım gibi kullanmadığınız bir balkon bu işi görebilir. Sakın ha “Salonda yemek masasının üstünde hallederim” diye düşünmeyin olmaz. (ben onu da denedim özellikle evli ve çocukluysanız olmaz)
• Yapacağınız işe göre bazı donanım yatırımları yapın. Örneğin program yazacaksanız laptopla bu işler yürümez. Gidin güzel bir monitör alın en azından. Şunu unutmayın kendinize ne kadar değer verirseniz yaptığınız iş o kadar değerli olur.
• Ailenizi ve arkadaşlarınızı yaptığınız işin ciddi olduğunu kavratmaya çalışın. “Nasıl olsa evden çalışıyorsun, şuraya gidelim buraya gidelim vs.” gibi cümleler kuracaklardır, tavrınızı koyun ve bu işin GERÇEK bir iş olduğunu onlara anlatın. (korkmayın hemen anlamıyorlar ama zaman her şeyin ilacı)
• Artık evdesiniz ve bir iş yapıyorsunuz, eğer içinizde daha fazla girişimcilik duygusu varsa bu duygunuzu esas işinizi baltalamasına izin vermeden yapmaya çalışın. en azından denedim olmadı dersiniz.
• Aile bireylerinizi işinizde size yardım etmeye davet edin. Örneğin tüm finansal işleri artık eşim hallediyor, bu durumdan oda mutlu bende mutluyum. Unutmayın her şeyi siz yapamazsınız
• Eğer geliriniz belirli bir seviyeye ulaştıysa, önünüze hedefler koyarak işinizi büyütmeye çalışın. Yok beklediğiniz seviyeye henüz ulaşmadıysanız daha çok çalışın
• Artık evden çalışıyorsunuz ve daha önceden ofise giderken gördüğünüz kadar insanla karşılaşmayacaksınız. Yani birazcık asosyal bir durum oluşacak. Bu yüzden yeni hobiler edinin veya eskiden yapmak isteyip de yapamadığınız şeylere zaman ayırın. Özellikle işini sadece bir bilgisayar ile halledebilen kişilere sesleniyorum. Bol bol yakın çevredeki otellerden yer ayırtıp kısa tatiller yapın. Böylece hem daha fazla insan görürsünüz hem de kafanız dağılır.

Popularity: 11% [?]